Pančicy-Kukow
Dźensniša gmejna Pančicy-Kukow nasta při 1. januar 1974 přez zjednoćenje hač do toho samostatneju gmejnow Pančicy a Kukow. Wobě městnosći zhladujetej na dołhe stawizny a stej so přez lětstotki samostatnje wuwiłoj. Hač do dźensnišeho su jeje historiske korjenje a jich zrosćeny charakter we wjesnym wobrazu spóznajomne. Jako dźěl starodawneho serbskeho sydlenskeho ruma so w Pančicach-Kukowje serbska rěč, tradicije a nałožki hač do dźensnišeho pěstuja a žiwe zachowaja.
Wjesny napohlad budźe rozsudny přez klóšter cistercienkow Swj. Marijina hwězda charakterizowane, kotrež liči k najwuznamnišim zajimawostkam Hornjeje Łužicy. Z daloko widźomnej hwězdu na třěšnym jěcharju klóšterskeje cyrkwje je wone charakteristiske znamjo wosady a přićahuje lětnje tójšto wopytowarjow.
Klóšter bu w lěće 1248 wot Bjarnat III. z Kamjenca załožiła a słuša k mało žónskim klóštram Europy, kotrež wot swojeho załoženja njepřestajnje wobsteja. Prěnjotnje w gotiskim stilu natwarjeny, dósta klóšterska připrawa po wohenju we 18. lětstotku swój dźensniši barokny napohlad. Nimo jimaceho klóšterskeho připrawa přeprošuje bywše klóšterske zahrodnistwo, kotrež je dźensa jako wobswětowa a wučbna zahroda wuhotowane, na wotkryće. Historiski pinčny wjelb Klóšterske stwički skići pućowarjam a hosćom składnosć k załoženju we wosebitym ambienće.
Pančicy-Kukow su nimo toho wusko ze serbskej kulturu a literaturu zwjazane. Wosada je ródne a smjertne městno wuznamneho serbskeho basnika Jakub Bart-Ćišinski (1856 – 1909), kotryž płaći jako najwažniši klasikar serbskeje literatury. Po nim pomjenowana šula hospoduje wustajeńcu wo jeho žiwjenju a skutkowanju. Jeho posledni wotpočink je na kěrchowje wosadneje cyrkwje Swj. Bena we wjesnym dźělu Wotrow. W krajinowym parku Lipjo dopomina pomnik na wulkeho serbskeho spisowaćela a jeho kulturne herbstwo.
Ze swojimi lětstotki starymi stawiznami, wuznamnym klóštrom, žiwej serbskej kulturu a powabliwej krajinu Hornjeje Łužicy zwjazuje gmejna Pančicy-Kukow historiske herbstwo ze žiwej tradiciju a je atraktiwne městno wobydlerjam, hosćom kaž tež zajimowanym za kulturu a přirodu.